
1869
In 1828 werd er in Nederland een wet aangenomen die bepaalde dat gemeenten vanwege de volksgezondheid hun begraafplaatsen buiten de bebouwde kom moesten aanleggen. Op dat moment had Culemborg een aantal begraafplaatsen in de stad. Er was een algemene begraafplaats op het St. Janskerkhof, rooms-katholieken begroeven hun doden langs de binnengracht tussen de Markt en de Papenhoek. Aan de Westerwal was een Joodse begraafplaats.
Pas in 1869 kwam er een begraafplaats buiten de bebouwde kom. De gemeente, de rooms-katholieke parochie en de Joodse gemeenschap kregen een deel van het nieuwe terrein in eigendom om hun doden te begraven. De Nederlands-hervormde gemeente sloot zich in hetzelfde jaar nog aan.
Op de nieuwe locatie aan de Achterweg werden de kerkhoven van elkaar gescheiden door beukenhagen. De rooms-katholieke begraafplaats was de grootste (3050 m2), de (oude) Nederlands-Hervormde kreeg 2200 m2 ter beschikking; de joodse en oud-katholieke gemeenschap kregen ieder 700 m2. Op het rooms-katholieke gedeelte werd een lijkenhuis gebouwd met aan weerszijden dubbele deuren, zodat het met de Nederlands-hervormde begraafplaats gedeeld kon worden. In 1913 kwam daar nog een drenkelingenhuisje bij.
1930
In 1930 vond er een uitbreiding plaats. Aan de kant van de Achterlaan werd een grote nieuwe Nederlands-hervormde begraafplaats aangelegd, die iets hoger kwam te liggen, vanwege de stand van het grondwater.
De beide katholieke begraafplaatsen zijn makkelijk te herkennen aan de Christusbeelden die er staan. Op de oude hervormde begraafplaats liggen diverse praalgraven van bekende Culemborgse families, zoals Dresselhuijs (sigarenfabriek), van Hoytema (jeneverstokerij, glasfabriek), Hocke Hoogenboom (huisarts) en Blijenberg (wethouder). Aan deze kant ligt ook het oudste graf uit 1873, waarin Anna Maria van den Bosch ligt, de echtgenote van C.W. Dresselhuijs.

1945
Na de oorlog ontstond de behoefte om specifieke groepen te eren en te herdenken. Er werd een oorlogsmonument geplaatst, bestaande uit een witte pilaar met een vrouwelijke figuur daarin uitgehouwen en het opschrift 1940-1945. Jaarlijks worden hier op 4 mei de gesneuvelden uit de Tweede Wereldoorlog herdacht.
Achter de haag, bij het drenkelingenhuisje, liggen drie Engelse vliegers die tijdens de Tweede Wereldoorlog in de omgeving zijn neergeschoten. Wat verder staat een herdenkingszuil voor tien omgekomen Culemborgse oorlogsslachtoffers. Voor de vijf Culemborgse soldaten die tijdens de politionele acties in het voormalige Nederlands-Indië zijn gesneuveld, is een gedenksteen opgericht in een plantsoentje vóór de oude begraafplaats. Verder staat op de Joodse begraafplaats een groot monument voor de 38 Joden die uit Culemborg zijn weggevoerd en nooit terugkwamen.
2000
Tot 2000 was het beheer van de begraafplaatsen in handen van de gemeente en de verschillende kerken. Dat was niet echt efficiënt. Ieder kerkgenootschap had zijn eigen grafdelver en administratie en op een totaal van zo’n 60-70 begravingen per jaar was dat onnodig duur. De kerkgenootschappen richtten daarom in het jaar 2000 de Beheersstichting Begraafplaatsen Culemborg op. Deze stichting kreeg het beheer over de begraafplaatsen. Een jaar later sloot de gemeente Culemborg zich aan bij de Stichting. De grond bleef in bezit van de kerken en de gemeente; alleen over het beheer en het onderhoud is de zeggenschap overgedragen aan de stichting.
Sinds 2000 is er ook een islamitische begraafplaats, zodat ook zij volgens hun gebruiken hun doden kunnen begraven.
2007
Net als in 1869 was veranderde ARBO- en milieuwetgeving deze eeuw reden om een nieuwe begraafplaats aan te leggen. De oude begraafplaatsen voldoen niet meer aan de eisen van deze tijd. De bodemgesteldheid is bijvoorbeeld een groot probleem. Een grafdelver mag ook niet meer met de hand een gat graven, dat moet volgens de ARBO-regels machinaal. Er is dus veel ruimte nodig tussen de graven om goed te kunnen manoeuvreren. Verder neemt het aantal crematies toe. Op de oude begraafplaatsen was te weinig ruimte voor meer urnenmuren en urnengraven.
In 2007 is een nieuwe begraafplaats in gebruik. Deze ligt een stuk hoger dan de oude begraafplaatsen, waar nu nog vooral bijzettingen worden gedaan.
Voor de naamgeving van de nieuwe begraafplaats had het bestuur een prijsvraag uitgeschreven. Bij de opening in 2007 werd de winnende naam – Plantagehof – bekendgemaakt. De naam is ontleend aan het stadspark De Plantage dat aan de begraafplaats grenst. Het oorspronkelijk ontwerp van het park uit 1850 is nog goed zichtbaar als je over de slingerende paadjes en langs de waterpartijen wandelt. Het stadspark garandeert dat de begraafplaats blijvend op een rustige en groene plek zal blijven. De ontwerper heeft zich voor de toegangspoort laten inspireren door de ‘Grande Arche’ in de wijk La Défense in Parijs.

Telefoon
Beheerder M.J.C. van Dord
Bezoekadres
Achterweg 2
4101 NW Culemborg
Openingstijden
Elke dag open
Van zonsopgang tot zonsondergang
Telefoon
Beheerder M.J.C. van Dord
Bezoekadres
Achterweg 2
4101 NW Culemborg
Openingstijden
Elke dag open
Van zonsopgang tot zonsondergang
